Herkese merhabalar, bugünkü yazımızda bireysel mükemmelliğin anahtarı olan NLP kavramından bahsedeceğiz. Hepimiz hayatta daha mutlu, daha başarılı, daha verimli olmak isteriz. Bu hedeflerimizin peşinde koşarken bazen başarılı olsakta bazen bunun için gerekli motivasyonu ve inancı kendimizde bulamayabiliriz. İşte böyle durumlarda bizi destekleyecek, bizi olumsuz bakış açılarımızdan kurtararak bize yeni bir yön ve yöntem sunacak bir teknik! NLP! Gelin bu tekniği beraber inceleyelim ve olumsuz düşüncelerimizden arınmakla kalmayıp var olan yaşam kalitemizi de daha iyi hale getirmeye çalışalım. Keyifli okumalar!

NLP Nedir?

NLP(Nörolinguistik Programlama), her gün her insanın yaptığı veya yapmaya çalıştığı, basit veya karmaşık tüm pozitif davranışlarla, güçlü iç ve dış iletişimlerin bir sistem haline getirilmesidir. Diğer bir tanımlamayla, bilinen tüm sorunların üstesinden gelebilecek kesin ve kolayca uygulanabilir bir zihni kontrol altına alma metodudur. Nörolingustik programlama , otomatik olarak gerçekleştirmiş olduğumuz algılama, düşünme ve davranış süreçlerini, bilinçli hale getirme ve geliştirmede üzerinde yapılan araştırmalar sonucunda şekillendirilmiş bir modeldir.

NLP, vasat sonuçlar ya da başarısızlık doğuran eylemlerimiz ile başarı ya da mükemmellik gerektiren edimlerimiz arasındaki farkı anlamamıza yardımcı olur. Nörolinguistik programlama, “İyi yaptığım bir şeyi nasıl yapıyorum?”, “Onu nasıl daha iyi yapabilirim?”, “Başkalarında hayranlık duyduğum becerileri nasıl kazanabilirim?” gibi sorulara hitap eder. Şurası önemlidir ki NLP gözlemlenebilir davranışlarla sınırlı değildir. Düşünme biçimimizi, yani tüm deneyim ve eylemlerimizi kontrol eden zihinsel süreçleri de içerir. İnsanın deneyiminin (aslında motivasyonunun) tüm yapısıyla ilgilenerek, bir davranışla sonuçlanan düşünce süreçlerini, duyguları ve inançları şekillendirmeye çalışır. Özellikle başkalarıyla olduğu kadar kendimizle iletişimimizle ilgilidir.

 

Nlp Nasıl Ortaya Çıktı?

Nlp kavramı, 1970’lerde California Üniversitesi’nde matematik bölümü öğrencisi olan Richard Bandler ve aynı üniversitede linguistik profösörü olan John Grinder tarafından ortaya atılmıştır. Grinder ve Bandler’in amacı, başarılı terapistler tarafından kullanılan iletişim davranışı modellerini tanıtarak, başkalarına aktarılabilmesini sağlamaktı.

Çalışmalarının ilk ürünü: daha iyi iletişim, daha hızlı öğrenme ve herhangi bir alanda kişisel başarı için kullanılabilecek bir modeldi. Bandler ve Grinder, ilk denemelerinden sonra Nörolinguistik Programlama’nın üzerine kurulduğu metot olan “Örnek Alma”yı geliştirmişlerdir. Daha sonra, Grinder ve Bandler dallarında oldukça başarılı üç psikoterapisti incelerken, bu insanların yalnız davranışlarını ve sistemli çalışmalarını değil, bu çalışmalar sırasındaki duygularını, düşüncelerini ve tutumlarını incelemişler ve şaşırtıcı benzerlikler olduğunu gözlemlemişlerdir. Daha sonra onların metotlarını üniversite öğrencilerine öğretmişler ve öğrenciler aynı durumda aynı sonuçları almışlardır. Mükemmelliğin bu şekilde modellenmesiyle ortaya çıkan NLP, önce Amerika daha sonra da Avrupa da hızla ilerlemiştir. Türkiye’de son yıllarda bu konunun büyük ilgi uyandırdığı görülmektedir.

Nlp Harflerinin Açılımı Nedir?

NLP’nin açılımına baktığımızda, nöro, dilbilimi ve programlamanın ne anlam ifade ettiğini bilmemiz gerekmektedir.

Nöro: Beyin ya da daha sık kullanımıyla nöroloji  tüm vücudu saran sinir sistemidir. Nörolojik süreçler olan görme, duyma, hissetme, tat ve koku alma duyularımızla dış dünyayı algılamanın yanı sıra içsel düşünme süreçlerinde de kullandığımız duyularla ilgilidir.

Linguistik: Dil ve dilin yapısıdır. Dilin düşüncelerimizi ve diğerlerinin düşüncelerini nasıl etkilediğini açıklar. NLP, daha iyi düşünmek ve daha başarılı davranışlar geliştirmek için günlük dili kullanmamıza yardımcı olur.

Programlama: Düşüncelerimizin ve vücudumuzun her zamanki faaliyetleridir. Bir bilgisayarın özel şeyleri yapacak şekilde programlanması gibi, kendi düşünce ve davranışlarımızı nasıl programlayabileceğimizi gösterir.

 

NLP Eğitimi Nedir?

NLP eğitimi bu konuda uzman kişiler tarafından verilen ve birtakım teknikleri kapsayan bir süreçtir. Eğitim sürecinde kişilere bu modelin tekniklerini kavratılarak, hayata geçirmelerine öncülük edilir. NLP eğitimi birebir verildiği gibi toplu halde alınan eğitimler de mevcuttur.

Birebir yapılan NLP eğitimleri, kişilerin gerçekleştirmek istedikleri sonuçların tanımlanmasıyla başlamakta, hedefe ulaşmak için gereken inanç değişiklikleri, bakış açısı farklılıkları, yeni davranışlar oluşturmak gibi birçok aracıyı kapsamaktadır. Bunun sonucunda kişinin kendine olan güveni artmakta, yetkinlikleri tazelenmekte, daha iyi kararlar almaya, hedefleri ve değerleri netleşmeye ve daha mutlu bir yaşam sürmeye başlamaktadırlar.

Nlp teknikleri ve uygulamaları ile ilgili eğitimlerin öncelikle nlp uzmanları, psikologlar, öğretmenler, siyasetçiler, iş adamları, insan kaynakları yöneticileri tarafından verilmesi faydalı olacaktır.

 

nlp
nlp

NLP Teknikleri Nelerdir?

NLP’nin işletmecilik, hukuki uygulamalar, eğitim, yaratıcı yazma, sağlık, terapi ve hatta kişisel ilişkileri içeren sınırsız uygulamaları ve amaçları vardır. Nörolinguistik Programlamanın etkileri oldukça geniş kapsamlıdır. Çünkü giderek insan yaşamının çok fazla alanında uygulama alanı bulmaktadır.

Nlp teknikleri, motivasyon, insanlarla iletişim, öğrenme, farkındalık, yeni bir dil öğrenme, bağımlılık tedavisi, duygulanım gibi davranışsal ve duygusal faaliyetlerin amaca yönelik etkin kullanımını sağlar.

NLP’nin bazı temel teknikleri ve bunların uygulama alanları aşağıdaki gibidir:

Ayrışma(Dışarıdan Gözlem) Tekniği

Günlük hayatın akışı içerisinde hepimiz birtakım olumsuz duygular içerisine giriyoruz . Örneğin herhangi bir sınava girmeden önce kendimizi stresli hissediyor veya bir iş görüşmesinden önce gergin hissedebiliyoruz. İşte bu gibi durumlarda NLP Ayrışma Tekniğini devreye sokmamız gerekiyor. Bu tekniğin temelinde, bize bu negatif duyguları yaşatan anlarımızı bir film şeridi gibi gözümüzün önünden geçirmek yatıyor. Bunu yaparken o anları yaşayan biri olarak değil de bir gözlemci gibi izlemek gerekiyor. Öyleyse başlıyoruz!

  • Öncelikle sakin olun ve düşünün. Sonra sizi rahatsız eden o duyguyu tanımlayın.(stres, korku, öfke)
  • Zihninizde bu duyguyu yaşadığınız durumu bir gözlemci olarak canlandırmayı deneyin. Kendinize dışarıdan baktığınızda olay anında nasıl görüyorsunuz? Gözlemleyin. Düşünmeye başladığınızda anlık oluşan duygunuzdaki değişimi fark edeceksiniz.
  • Yaşadığınız olayı ayrıntılı bir şekilde her anını defalarca inceleyin.
  • Eğer hala aynı olumsuz duygular içerisindeyseniz, sakinleşinceye yani beyninize olumlu duyguları yerleştirene kadar bu işlemi yapmaya devam edin.

Yeniden Yaratma Tekniği

NLP Yeniden Yaratma Tekniği çaresiz kaldığınız, ne yapacağınızı bilemediğiniz durumlarda işinize yarayacak bir teknik. İçinde bulunduğunuz olumsuz duyguya, düşünceye daha farklı bir açıdan bakmanızı sağlar. Örneğin, mühendissiniz ve  iyi bir firmaya iş başvurusunda bulunuyorsunuz . Fakat gereken şartları sağlayamadığınız için olumsuz sonuçlanıyor. Bu durumda ne yapmalısınız?

  • Neden şartları sağlayamadığınızı düşünün.
  • Bu firmada çalışmazsam ne olur? sorusunu kendinize sorun.
  • İlgi alanlarınıza ve tecrübelerinize göre sevebileceğiniz mutlaka başka bir firma vardır. Buna göre alternatiflerinizi belirleyin.
  • Belki de sizin için bu firmada çalışmak sandığınız kadar da harika bir şey olmayacaktı. Yaşamadan ne kadar bilebilirsiniz?

Çapalama( Demirleme) Tekniği

NLP’nin çok kullanılan tekniklerinden olan Çapalama Tekniği ile kendinizi olumlu bir duygu durumuna sabitleyebilirsiniz. Yani NLP Çapalama Tekniğiyle, hem geçmişteki olumsuz duygulardan arınmak, hem de yaşadığınız anı daha iyiye taşımak mümkündür. Gelelim bu tekniği nasıl uygulayacağımıza.

  • Kendinizi mutlu, cesur ya da huzurlu hissettiğiniz bir anınızı gözlerinizi kapatarak zihninizde canlandırın.
  • Eğer bir anınız üzerine odaklanamıyorsanız mutlu hissedeceğinizi düşündüğünüz bir durum hayal edin.
  • Olumlu duyguyu en yoğun hissettiğiniz noktada, size bu anı hatırlatacak bir bağlantı oluşturun. Örneğin elinizi yumruk yapın, ya da kolunuza dokunun. Birkaç saniye bu şekilde kalın ve dokunduğunuz noktayı unutmayın.
  • Şimdi bu duygu durumundan çıkın ve başka şeyler düşünün. Negatif bir şeyler de düşünebilirsiniz.
  • Ardından aynı hisse odaklanın ve tekrar en yoğun hissettiğinizde yine aynı noktaya dokunun.
  • Bir süre sonra zihniniz o duygu ile kolunuzda dokunduğunuz o noktayı bağdaştıracak ve sizi kendinizi kötü hissettiğinizde sadece kolunuza dokunarak o en iyi hissettiğiniz ana taşıyacaktır.

Uyum(Aynalama)Tekniği

Uyum karşılıklı ilişkinin temelini oluşturur. NLP uyum tekniği de insanlarla doğru iletişim kurmanızı sağlar. Aynalama tekniği olarak da adlandırılan bu yöntemin amacı iş yaşamınızdan sosyal yaşamınıza kadar herkesle iyi ilişkiler kurmanızı başarmanızdır.

Sürekli birlikte vakit geçirdiğiniz yakın arkadaşınızla konuşma tarzınız, kullandığınız cümle kalıpları, giydiğiniz kıyafetler zaman içerisinde daha çok birbirine benzer. Bazen de daha ilk görüşte bile bazı insanlarla bu uyumu yakalarsınız. Peki ya yakalayamadıklarınızla ne yapacaksınız? Bu bilinçsiz bir şekilde yakaladığınız uyumu, NLP uyum tekniği ile bilinçli olarak uygulayıp bunu hem sosyal hayatınızda hem de iş hayatınızda kullanabilirsiniz.

İş hayatınızda çalışma arkadaşlarınızla ilişkilerinizden müşteri ilişkilerine kadar uyum tekniğinden yararlanabilir, kariyerinizde yükselme şansınızı arttırabilirsiniz. Uygulanması son derece basit olan bu teknikle yapmanız gereken karşınızdaki kişiyi dikkatle gözlemlemek ve benzer şekilde davranmaktır. Uyum tekniği karşınızdaki kişinin beden dilini, ses tonunu ve kullandığı sözcükleri gözlemleyerek benzer şekilde davranmaktır. Bunu yaparken dikkat etmeniz gereken yapmacıklıktan uzak, doğal bir tavır sergilemektir.

İnanç Değiştirme Tekniği

Yukarda bahsettiğimiz gibi hayatımız boyunca birtakım olumsuz koşullarla karşı karşıya kalıyoruz. İşte böyle durumlarda daha önce de karşılaştığımız olumsuz koşulları düşünerek genelleme yapma yoluna gidiyoruz. Bu genellemeler sonucunda da o duruma bağlı bir inanç oluşturur ve kendimizi sınırlarız. NLP inanç değiştirme tekniği ile sizi sınırlayan bu inançlardan kurtulabilirsiniz.

Öncelikle bu olumsuz duyguyu bir kenara bırakın ve çözüm arayın. Bunun yanında yapıcı alternatiflere odaklanın. Olumsuz duyguların hayatınızda yer almaması için kendinizi olumlu düşüncelerle etkilemeli ve olumsuz olan her şeyin bir olumlu karşılığı olduğuna inandırmalısınız. Sınırları koyan sizsiniz ve bu sınırları kaldıracak olan yine siz olacaksınız. Yeter ki kendinizi olumlu düşüncelere ikna edin.

NLP Unsurları Nelerdir?

NLP, her davranışın bir yapısı olduğunu kabul etmektedir. Bu tekniğe göre söz konusu yapı öğrenilebilir, değiştirilebilir ve modellenebilir. Hangi davranışların etkili ve  faydalı olduğunu anlamak ise kişilerin algısal yetenek unsurlarına bağlıdır. Bu unsurlar şu şekildedir:

Fizyoloji: Nabız oranı, adale gücü, kan basıncı, denge gibi unsurlar birçok spor alanında önemli faktörler olabilir.

Dikkat: Dikkatin odaklandığı yeri ve vicdani farkındalığı ifade etmeyi tanımlar.

Duygusal Kesinlik: Bir duygu içerisindeki doğru ayrımların yapılabilmesi olarak tanımlanır.

Meta Programlar: Bilgi süreçlerinin davranışsal reaksiyonun, dikkatin yönlendirilmesinin devamı ve düşünce seçimlerinin bir modelinin kurulmasıdır.

İnançlar: Kurallar ve ilişkilere etki eden nedenlerdir.

Değerler: Kazanmak veya kaybetmek gibi düşünce kavramlarının bir özetidir.

Stratejiler: Resimler, duyumlar ya da hisler gibi zihni temsillere ait olaylar dizisidir.

Kimlik: Kişilerin uzmanlık kazandığı rolleridir.

Temel NLP Varsayımları

Her bilim ve sanat dalının, her disiplinin varsayımları bulunur. NLP de diğer disiplinler gibi bazı varsayımlar üzerine kurulmuştur. Bu varsayımlar bireyin kendisini ifade etmesinde, başkalarını doğru algılayabilmekte, istenilen sonuçları alabilmekte ve esneklik kazanmakta yol göstericidirler.

İnsanlar, kendi yaşamlarını istekleri doğrultusunda şekillendirebilmek ve gerek gördüğünde değiştirebilmek için ihtiyaç duyduğu tüm kaynaklara kendi içinde sahiptir.”

İletişimde hata yoktur, sadece geri bildirimler (feedback) vardır.

Bir şey istediğin sonucu vermiyorsa yeni bir şey dene.

Kurmuş olduğumuz iletişimin anlamı, karşımızdan almış olduğumuz yanıtta saklıdır.

Her davranışın altında olumlu bir niyet yatar.

“Harita arazinin kendisi değildir.”

Ne kadar çok tercih imkanımız varsa, o kadar iyi”

Etkileyici bir yabancı  içerik önerisi : Neuro Linguistic Programming

İlginizi çekebilecek diğer bir yazımız: Verimli Olmanın Sırrı; Pareto Prensibi (80-20 Kuralı)

 


Zeynep SEFA