Her şeyi olduğu gibi mi hatırlıyoruz? Hatırladığımız bazı detaylar yanlış olabilir mi? En geniş tabirle Mandela Etkisi, geçmişte yaşanan bir olayın tamamını veya bazı detaylarını, bir sesi, bir görüntüyü olduğundan çok daha farklı hatırlamaktır. Böyle bakıldığında ‘Olabilir bazı şeyleri hatırlayamayabiliriz’ diye düşünebilirsiniz. Ancak Mandela Etkisinde ilginç olan nokta, bu yanlış hatırlamaları yüzlerce hatta binlerce insanın aynı şekilde hatırlamasıdır. Gelin bu yanılgı teorisine hep birlikte bakalım!

Mandela Etkisi Nedir ve Nasıl Ortaya Çıkmıştır?

Aslında büyük bir grubun bir bilgiyi ya da olayı yanlış aktarmasından kaynaklanan kitlesel bir yanılsama olan “Mandela Etkisi” terimi ilk olarak 2009 yılında Fiona Broome tarafından kullanıldı. Bu belirsizlik durumuna ilişkin gözlemlerini detaylandırmak için bir web sitesinde yazdığı blog yazısında ilk kez bu terimi kullandı. Bu terim ismini Nelson Mandela’nın ölümünden alıyor çünkü olaylar tam olarak o noktada başlıyor.

Broome katıldığı bir konferansta katılımcılarla, çoğumuzun siyahi özgürlük savaşçısı olarak tanıdığı Güney Afrika eski başkanı Nelson Mandela’nın, 1980’lerde bir Güney Afrika hapishanesinde ölümünün trajedisi hakkında konuştu. Ancak Nelson Mandela 1980’lerde bir hapishanede ölmedi. Yani aslında yıllardır yaşayan, Mandela, dünya nüfusunun büyük bir kısmı tarafından, 1980’li yıllarda hapishanede ölmüş olarak kabul ediliyordu.

Mandela bu konferanstan 3-4 yıl sonra 2013 yılında hayatını kaybetti. Hatta Mandela’nın ölüm haberi birçok insanı üzerken milyonlarca kişiyi de büyük şaşkınlığa uğrattı. İnsanlar  “Nasıl yani? Bu adam zaten 80’lerde hapishanede ölmemiş miydi?” diye düşünmeye başladılar. Hatta “Gerçek Mandela 80’lerde öldü” algısı, “Bu Mandela ise 80’lerde ölen kimdi?” sorunsalı gibi birçok ülkede ciddi tartışmalar ve kafa karışıklığı yaratan bu durum Mandela Etkisi, yani Mandela Effect adını aldı.

Broome diğer insanlarla bu anılar hakkında konuşmaya başladığında, yalnız olmadığını öğrendi. Diğerleri, Mandela’nın ölümünün haber kapsamını ve dul eşinin bir konuşmasını gördüklerini söylediler. Broome, bu kadar büyük bir insan kitlesinin, aynı olayı, hiç yaşanmamışken bu kadar ayrıntılı olarak hatırlayabilmesine şaşırmıştı. Bu olay üzerine, Mandela Etkisi dediği şeyi ve buna benzer diğer olayları tartışmak amacıyla bir web sitesi oluşturdu.

Mandela Etkisi Örnekleri

Belki de en büyük yanılgı Monopoly logosundaki adamın gözünde mercektir. Çünkü aslında adamın gözünde asla mercek olmadı ama milyonlarca insan öyle olduğunu iddia ediyor.

Mandela Etkisi

Mickey Mouse’un pantolon askısı var mıydı? Yoksa hiç olmadı mı? Çoğu insan bundan oldukça emin ve bu sevimli fareyi askıyla hatırlıyor ama aslında Mickey Mouse’un bir pantolon askısı yok.

Peki Pikaçu’nun kuyruğunun ucunda siyah bir kısım var mıydı?

Kit Kat çikolatalarının logosunda iki kelime arasındaki çizgi gerçekten var mı yoksa onu biz mi uyduruyoruz?

Star Wars’ta “Luke, I’m your father” diye bir replik yok, o sahnede aslında “No, I’m your father” deniyor.

Volkswagen’in logosunda V ile W arasında bir çizgi var. Pek çok insan ise logoyu bitişik hatırlıyor.

Mandela Etkisi Hakkında Ortaya Atılan Teoriler

Paralel Evren Çakışması Teorisi

Bu teoriye göre minimum 2 paralel evren var ve bu evrende var olan tüm detaylar diğerinde de var. Fakat bazı ufak detaylar bu evrenlerde biraz farklı. Bu farklılıkların bazıları insanlar tarafından fark edilmeyecek derecedeler. Bazı detaylar ise farkındalık yaratıldığında her şeyi ortaya çıkarabilecek düzeydeler. Yani insanlar bunu fark edip, üzerine tartıştıklarında bu çakışmadaki farklılıklar açığa çıkıyor. Sonuç olarak paralel evrenlerin çakıştığı ve bazı detayların değiştiği iddia ediliyor.

Mandela etkisinin, bir tür paralel evrenden ziyade insan hafızasının yanılabilirliği açısından açıklanmasına dair makul kanıtlar olmasına rağmen, paralel evren tartışması devam ediyor.

Zamanda Yolculuk Teorisi

Yaygın olan düşüncelerden biri de, bir dönemde zaman makinesinin bulunduğu ve bu makineyi kullanan kişi veya kişilerin zamanda yolculuk yaparak insanların kesin emin oldukları bazı detayları değiştirerek bir nevi dalga geçtikleridir.

Zamanda Yolculuk

Reenkarnasyon

Bu düşünceye göre ise, hatırladığımız detayların önceki yaşantımızdan zihnimizde kalan bilgiler olduğu düşünülüyor. Bir nevi dejavuya benzeyen bu durum, olayları fark edince ‘Bu durum böyle değildi’ düşüncesi oluşturuyor.

Alışveriş Merkezinde Kaybolma Deneyi

Bilimsel olarak bakılacak olursa da, Mandela Etkisi durumu AVM’de kaybolma deneyi ile açıklanabilir.

AVM’de kaybolma deneyi bir bireyin hatıralarının manipüle edilebileceğini, hatta hiç yaşanmamış şeylerin insan hafızasına kazınabileceğini ve tamamen yaşanılmış gibi hissettireceğini kanıtlayan bir deneydir.

Jim Coan tarafından gerçekleştirilen deneyde Coan’ın annesi, kız kardeşi ve erkek kardeşi katılımcı olarak kullanıldı. Jim Coan, çocukluğunda yaşadığı farklı olaylar için 4 ayrı hikaye yazdı. Bu hikayeleri deney katılımcılarına verdi. Daha sonra onlardan bu olaylar hakkında mümkün olduğunca fazla detay hatırlamalarını ve bunları not almalarını istedi. Ama bu 4 öyküden biri tamamen uydurmaydı. O hikayede erkek kardeşinin 5 yaşlarındayken alışveriş merkezinde kaybolduğu, ardından yaşlı bir adam tarafından bulunup ailesine yeniden kavuştuğunu anlatıyordu. Deney sonunda Coan’ın kardeşine öykülerden hangisinin yanlış olduğu sorulduğunda çocuk bu soruya doğru cevap veremedi.

Yani insanlara birçok teknikle yaşanmamış şeyleri yaşanmış gibi düşündürebilirsiniz. Bu bazen bilinçsizce bazen de kasıtlı olarak yapılan bir şeydir. Mandela Etkisi bilimsel açıdan tam olarak açıklanmamış olsa da böyle bir yanılgıdan ibaret olduğu düşünülüyor. Tabi her durumda olduğu gibi komplo teorilerine inanan insanlar var ve bu insanların sayısı azımsanmayacak kadar fazla…

Video Önerisi Mandela Etkisi

Bu yazımız da ilginizi çekebilir! Sonuçları Çarpıcı Olan Psikolojik Deneyler ve Sonuçları


Aze Banu KOCA

What's Your Reaction?

hate hate
0
hate
confused confused
0
confused
fail fail
0
fail
fun fun
1
fun
geeky geeky
0
geeky
love love
1
love
lol lol
0
lol
omg omg
0
omg
win win
1
win