Bugün, son yıllarda hepimizin oldukça kulak aşinalığına sahip olduğu kripto para kavramının arkasındaki teknolojik altyapıyı oluşturan “Blokzincir Teknolojisi’ni” ele alacağız. Günümüzde finans piyasasında yeni bir dönemi başlatan Blokzincir Teknolojisi, gözle görülür bir popülerlik ivmesi kazanmış durumda. Öyle ki borsa gibi günlük işlem hacimlerini takip edilebilir duruma getiriyor ve yapabileceklerini ortaya sundukça da ilgi odağı olmaya devam ediyor. Öyleyse gelin bu büyük teknolojinin aklımızda bıraktığı sorulara beraber yanıt bulmaya çalışalım!

BLOKZİNCİRİ NEDİR?

Blockchain teknolojisi dilimize Blokzincir Teknolojisi olarak geçmiştir. Blokzinciri, en basit haliyle istediğiniz her türlü bilgiyi kaydedebileceğiniz ve bilgisayar korsanlığından etkilenmeyen kalıcı bir kayıt defteridir. Blokzincir Teknolojisi ilk başta her bir dijital paranın satın alma ve harcama işlemlerini adım adım izlemeye yönelik bir Bitcoin platformu olarak geliştirilmiştir. Blokzincirleri fiziksel nesneler değildir, birer yazılımdır. Bilgisayar, telefon ve diğer aygıtlarda yalnızca yazılı kodlar halinde bulunurlar. Bir zincire katılım, yazılım ve internet yoluyla olur. Zincire katılan kişi binlerce hatta milyonlarca insan ve makinenin bulunduğu bir sistemin parçası olur. Herkes aynı oyun sahasındadır, hiyerarşik bir denetim yoktur. Zincirlerin gelip geçici doğası; fikir, irade ve finans piyasalarında benzeri görülmemiş gücü gizler. Siz Blokzinciri’ne dokunamazsınız ama o size dokunabilir.

Blokzincir Teknolojisi

BLOKZİNCİR TEKNOLOJİSİ’NİN ARDINDA KİM VEYA KİMLER VAR?

Finans dünyası başta olmak üzere birçok alanda yenilikler ve dönüşümler yaratan Blokzincir kavramı 31 Ekim 2008 yılında yayınlanan bir Bitcoin makalesiyle ortaya çıkmıştır. Makalenin yazarı olan “Satoshi Nakamoto” daha sonra 2009 yılında ilk Bitcoin yazılımını geliştirmiş ve Bitcoin sistemini kurmuştur. Nakamoto, 2010 yılının ortasına kadar yarattığı bu sistemin gelişmesini desteklemiş ve ardından projeden kendini ve desteğini çekerek ortadan kaybolmuştur. Satoshi Nakamoto isminin gerçek bir isim olup olmadığı ve bu sistemin arkasında kim veya kimlerin olduğu konusu hala daha merak konusu olmaya devam etmektedir. İnternette Satoshi Nakamoto olarak belirtilen görsel gerçeği yansıtmamakla beraber, bu kişinin Japon olup olmadığı da diğer bir bilinmezlik.

BLOKZİNCİR TEKNOLOJİSİ NEDEN DAĞITILMIŞ TEKNOLOJİ OLARAK ADLANDIRILIYOR?

Dağıtılmış sistemler, tüm kararları alan tek bir düğümü olmayan sistemlerdir. Dahası, diğer düğümlerin zincirde neler yaptığından her bir düğümün haberdar olduğu, yukarıdan-aşağı sistemlerle karşılaştırıldığında daha verimli bir iş yapma olasılığı sunan sistemlerdir. Blokzincir Teknolojisi, tasarımı itibariyle bir dağıtılmış sistemdir çünkü ağdaki her bilgisayar, her bir aygıt bu teknolojinin işleyişine katılıyor. Düğüm olarak adlandırılan aygıtlar, yan yana duruyor da olabilir farklı kıtalarda da. Düğümlerin her bir blok üzerinde uzlaşması ve her zincire bir zaman damgası vermesi gerekiyor.

Blokzincir Teknolojisi

BLOKZİNCİR TEKNOLOJİSİ NE KADAR GÜVENİLİR?

Blokzincir Teknolojisi dağıtılmış ve merkezsizleştirilmiş ağlardan oluşan yapısı itibariyle öne çıkan bir avantajı, saldırılara karşı diğer ağlara kıyasla daha dayanıklı olmasıdır.  Bunun çeşitli nedenleri var:

  • Bu ağlar kolay kolay çökmüyor, çünkü binlerce aygıt içeriyorlar.
  • Bir nedenden ötürü bunları hacklemek daha zor.
  • Dayanıklılar, çünkü bir aygıt ya da düğüm çöktüğünde bayrağı diğerleri devralıyor. Aslında, veriler tüm düğümler üzerinde paylaşıldığında, ağdaki bir düğüm ya da aygıt dışındaki bütün düğümler tahrip edilebilir; fakat ayakta kalan bu tek bir aygıt, en azından bir süre için verilerin bütünlüğünü koruyacaktır.
  • Şebeke çöktüğünde blokzincirleri kendi elektriğini üretir ya da etkilenen şebekenin dışında kalan düğümlerin hepsinde yaşamaya devam eder. Blokzinciri’nin kaydı, bir tek boş sabit sürücüde hayatta kalabilir.

Blokzincir Teknolojisi

%51 SALDIRISI NEDİR?

Blokzincir Teknolojisi’nin yapısında bulunan düğümlerin / node’ların merkezi ağı, protokol kurallarının takip edilmesini ve tüm katılımcıların Blokzinciri’nin mevcut durumunu kabul etmesini sağlar. İş ispatı uzlaşma algoritması, madencilerin sadece yeni bir işlem bloğunu doğrulayabilmelerini, eğer ağın düğümleri toplu olarak bu bloğun geçerliliğini kabul ederse sağlar. Bir madenci performansı, sahip oldukları hesaplama gücü miktarına dayanır ve bu genellikle kazma gücü olarak adlandırılır. Madencilik gücü dünya çapında farklı düğümlere dağıtılır. Bu da düğümlerin tek bir varlığın elinde olmadığı anlamına gelir. Ancak kazma oranı yeterli oranda dağıtık değilse ve tek bir varlık / gurup kazma gücünün %50’ sinden fazlasını elde ederse, %51 saldırısı olarak bildiğimiz çoğunluk saldırısı meydana gelir. Bu saldırı potansiyel olarak bir ağ bozulmasına neden olur.

Blokzincir Teknolojisi

BLOKZİNCİR TEKNOLOJİSİ’NİN GETİRDİĞİ YENİLİKLERİN YIKILMAYA MÜSAİT KILDIĞI KURUMLAR NELERDİR?

Yeni bir dünyanın kapısını aralayan Blokzincir Teknolojisi, yeni ve köklü bir değişime de ışık tutuyor. Olasıdır ki her yeni sistem bir öncekini geçmişte bırakma ve eski sistemi aratmama eğilimindedir.  Blokzincir Teknolojisi de sahip olduğu dağıtılmış karar alma mekanizması ile güçlü kurumları tarihe gömebilecek radikal bir değişimi olağan kılıyor. İşte yıkılmaya müsait kurumlardan birkaçı:

  • Bankalar, çünkü otoritelerini kaybedecekler.
  • Elektrikli aygıtlar
  • Ülke çapında denetim sahibi baskın partiler
  • Veri sömürgeciliği yapan sosyal medya platformları
  • Kar elde etmek için fikri hakları sömürmeye ve denetlemeye muhtaç olan medya holdingleri
  • Merkezleşmiş şirketler

BLOKZİNCİR TEKNOLOJİSİNİN OLASI GELECEĞİ NEDİR?

Blokzincir Teknolojisi’nin bir sürü endüstriyi, kavramı ve sistemi etkileme, hatta dönüştürme potansiyeli olduğu çok açık. Bunun nasıl olabileceğine birkaç örnek verecek olursak:

  •   Aracıların ve tarafların tekrarlanan teminatlarına gerek kalmayacağı için mali işlemler hızlanacak.
  •   Blok zincirinin kaynak tasdiki ve satış izlemesi yapmasıyla birlikte, sanatçıların eserlerinin yeniden satışlarından kazanç etmesi kolaylaşabilecek.
  •   Enerji kullanımından malzeme sarfiyatına kadar her alanda verimlilik artarken, iklim değişikliğine neden olan karbon emisyonları büyük oranda azalma gösterecek.
  •  Şeffaflığın artması ve işlem maliyetlerinin azalması hayır kurumlarının yararına olacak.
  •  Dünyanın büyük bir bölümünde tapu almak ve korumak kolay değilken blok zinciri teknolojisi bu sorunu çözebilecek.
  •  Kripto paralar değer kavramını kökünden değiştirirken bu da yenilikler ve otomasyon nedeniyle geçmişe karışan mesleklere toplumun yeniden uyum sağlamasına yardım edebilecek.

Blokzincir Teknolojisi

Her bir düğümün ağ üzerinde söz sahibi olduğu bu yeni teknoloji bakalım gelecekte bizim  hayatlarımız üzerinde ne kadar söz sahibi olacak yahut şeffaflığı bu denli önemli kılan bu sistem üzerinde biz ne kadar söz sahibi olacağız bunu zaman gösterecek.

Video önerisi: Blokzinciri (Blockchain) nedir?

Blokzincir Teknolojisi’nin altyapısını oluşturduğu kripto paralar hakkında bilgi edinmek için: Cryptocurrency


Zeynep SEFA